Geny odporne na antybiotyki? Mamy przechlapane…

Odporne na antybiotyki geny znaleziono w jednym z najbardziej odległych miejsc na Ziemi

Oporność na antybiotyki, jedno z największych zagrożeń dla zdrowia naszych czasów, rozprzestrzenia się na całej naszej planecie. A teraz naukowcy wykryli oznaki tego w jednym z najbardziej oddalonych, zamieszkałych obszarów na Ziemi.

Aby dowiedzieć się więcej o przyczynach rozprzestrzeniania się oporności na antybiotyki, badacze zwrócili się do próbek gleby w Svalbard, archipelagu w Norwegii położonym wysoko w Arktyce niedaleko bieguna północnego.

Tutaj zespół wykrył więcej, niż można się było spodziewać po tak odległej lokalizacji – bo ślady 131 różnych genów opornych na antybiotyki (ARG) odpowiedzialnych za rozprzestrzenianie się superbakterii. Należy do nich gen blaNDM-1, wykryty po raz pierwszy w miastach Indii, w odległości około 8000 kilometrów (lub 5000 mil) od Svalbardu.

Naukowcy sądzą, że ten konkretny gen był prawdopodobnie przenoszony przez kał ptaków wędrownych, inne zwierzęta, a nawet ludzi.

Zespół wybrał region Ssalbard w regionie Kongsfjorden jako miejsce badań, ponieważ znajduje się na odległej wyspie, bez rolnictwa i przemysłu, a przez cały rok jest tam tak zimno, że DNA z łatwością zachowuje się w glebie. Co więcej, mniej niż 120 osób żyje na tym zimnym skrawku ziemi w tym samym czasie.

Wędrowny gen blaNDM-1 w miejscu odległym od dużych szpitali i miejskiej cywilizacji jest kolejnym znakiem, że walka z opornością na antybiotyki (AR) jest wyzwaniem globalnym, a nie lokalnym.

Regiony polarne są jednymi z ostatnich rzekomych nieskazitelnych ekosystemów na Ziemi, zapewniających platformę do charakteryzowania odporności na erozję przed-antybiotykową, wobec której moglibyśmy zrozumieć wskaźniki postępu zanieczyszczenia AR.

Mniej niż trzy lata po pierwszym wykryciu genu blaNDM-1 w wodach powierzchniowych miejskich Indii naukowcy znajdują go tysiące kilometrów w miejscu, w którym nastąpił minimalny wpływ człowieka.

Wiemy, że poprzez kodowanie enzymu o nazwie NDM-1 gen blaNDM-1 może pomóc w opracowaniu odporności na wiele leków w mikroorganizmach – nawet „ostatniej szansie” na leki, takie jak karbapenemy (grupa antybiotyków β-laktamowych, spokrewnionych z penicylinami i cefalosporynami), które stosujemy, gdy wszystko inne zawiedzie.

Sytuacja będzie jeszcze gorsza, jeśli nie znajdziemy sposobów na zwiększenie skuteczności naszych antybiotyków lub opracowanie nowych ich odmian.

Według badaczy, poprzez nadużywanie antybiotyków, uwalnianie kału i skażenie wody pitnej, w konsekwencji przyspieszyliśmy tempo, w jakim superbakterie mogą ewoluować.

Chociaż nie ma bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia w tym obszarze, nadużywanie antybiotyków w warunkach klinicznych nie mogło doprowadzić do przybycia blaNDM-1 w tak odległym regionie, dlatego naukowcy badają inne możliwości.

DNA zostało wyekstrahowane z 40 różnych próbek rdzenia gleby pobranych w regionie Kongsfjorden w 2013 r. Wykryte 131 genów obejmowało dziewięć różnych klas antybiotyków, z blaNDM-1 znalezionym w 60 procentach rdzeni.

Naukowcy opisują glebę jako „źródło i opór” antybiotykooporności, i mają nadzieję wykorzystać grunty arktyczne jako punkt odniesienia do pomiaru oporności i jej rozprzestrzeniania się – coś, co będzie trudne w przypadku napędzanego przez człowieka ruchu mikrobiologicznego.

Nadal istnieje nadzieja na znalezienie i pobranie bardziej nieskazitelnej, wolnej od ARG gleby w tych regionach. W ten sposób naukowcy starają się lepiej zrozumieć, w jaki sposób rozwija się odporność na antybiotyki, i stamtąd znaleźć lepsze sposoby, aby to powstrzymać.

Pokonaj stres z ODSTRESOWANI.PL. Śledź również nasz fanpage żeby nie przegapić nowości.

Ewa Roszczenko
Autor artykułu:
Ewa Roszczenko