Zaburzenia lękowe

Wszyscy od czasu do czasu odczuwają niepokój. To normalne emocje. Problemy w pracy, egzamin czy podjęcie ważnej decyzji – powoduje to zdenerwowanie.  Zaburzenia lękowe są różne. Należą do grupy chorób psychicznych, które mogą skutecznie powstrzymywać od normalnego życia.

Dla ludzi, którzy się zmagają z zaburzeniami lękowymi, zmartwienie i strach są stałe,  przytłaczające i mogą powodować niepełnosprawność. Dzięki leczeniu wiele osób może poradzić sobie z tymi uczuciami i wrócić do satysfakcjonującego życia.

Rodzaje zaburzeń

Zespół lękowy to ogólny termin obejmujący różne warunki:

  • Lęk napadowy. Uczucie przerażenie, które uderza losowo. Podczas ataku paniki może występować potliwość, ból  w klatce piersiowej oraz kołatanie serca. Czasami lęk napadowy odczuwany jest jako uczucie duszenia się lub ataku serca.
  • Zespół lęku społecznego. Nazywana również fobią społeczną , czyli uczucie przytłaczającego zmartwienia i samoświadomość na temat codziennych sytuacji społecznych. Wydaje ci się, że inni cię oceniają lub wyśmiewają.
  • Określone fobie. Intensywny strach przed konkretnym przedmiotem lub sytuacją, taką jak wysokość czy latanie. Strach wykracza poza to, co jest właściwe i może spowodować unikanie  zwykłych sytuacji.
  • Uogólnione zaburzenie lękowe. Nadmierne, nierealistyczne zmartwienie i napięcie bez powodu lub przyczyny.

Objawy

Wszystkie zaburzenia lękowe mają pewne ogólne objawy:

  • Panika, strach i niepokój
  • Problemy ze snem
  • Zimne, spocone, zdrętwiałe lub mrowiące dłonie lub stopy
  • Duszność
  • Palpitacje serca
  • Suchość w ustach
  • Nudności
  • Napięte mięśnie
  • Zawroty głowy

Przyczyny

Podobnie jak inne formy chorób psychicznych , zaburzenia lękowe wynikają z kombinacji różnych czynników, w tym zmian w mózgu i stresu środowiskowego, a nawet genów. Zaburzenia mogą występować w rodzinach i mogą być powiązane z wadliwymi obwodami w mózgu, które kontrolują strach i inne emocje.

Diagnoza

Jeśli masz objawy, lekarz zbada cię i poprosi o wywiad. Może przeprowadzić testy, aby wykluczyć choroby medyczne, które mogą powodować twoje objawy. Żadne testy laboratoryjne nie mogą konkretnie zdiagnozować zaburzeń lękowych.

Jeśli lekarz nie znajdzie żadnego medycznego powodu, może wysłać cię do psychiatry , psychologa lub innego specjalisty ds. zdrowia psychicznego. Lekarze zadadzą ci pytania oraz użyją narzędzi i testów, aby dowiedzieć się, czy możesz mieć zaburzenia lękowe.

Lekarz rozważy, jak długo oraz z jaką intensywne są objawy podczas diagnozowania. Sprawdzi także, czy objawy powstrzymują przed wykonywaniem normalnych czynności.

Metody

Większość osób z zaburzeniami lękowymi wypróbowuje jedną lub więcej z tych terapii:

  • Leki : wiele leków przeciwdepresyjnych może działać na zaburzenia lękowe. Należą do nich escitalopram ( Lexapro ) i fluoksetyna (Prozac). Niektóre leki przeciwdrgawkowe (zwykle stosowane w leczeniu padaczki ) i leki przeciwpsychotyczne w małych dawkach można dodać, aby poprawić skuteczność innych metod leczenia. Leki przeciwlękowe to także leki, które pomagają zmniejszyć lęk. Przykładami są alprazolam (Xanax) i klonazepam (Klonopin). Są przepisywane na społeczne lub uogólnione zaburzenia lękowe, a także na ataki paniki.
  • Psychoterapia: jest to rodzaj poradnictwa, które odnosi się do reakcji emocjonalnej na chorobę psychiczną. Specjalista od zdrowia psychicznego pomaga w rozmowie o tym, jak rozumieć i radzić sobie z zaburzeniami lękowymi.
    • Terapia poznawczo-behawioralna: jest pewien rodzaj psychoterapii, która uczy, jak rozpoznać i zmienić wzorce myślenia i zachowania, które powodują głęboki niepokój i panikę.

Zarządzanie objawami

Te wskazówki mogą pomóc kontrolować lub zmniejszać objawy:

  • Ogranicz żywność i napoje zawierające kofeinę, takie jak kawa, herbata, cola, napoje energetyczne i czekolada . Kofeina jest substancją zmieniającą nastrój i może nasilać objawy zaburzeń lękowych.
  • Dobrze się odżywiaj, ćwicz i lepiej śpij. Energiczne ćwiczenia aerobowe, takie jak jogging i jazda na rowerze, pomagają uwolnić substancje chemiczne mózgu, które zmniejszają stres i poprawiają nastrój.
  • Problemy ze snem i zaburzenia lękowe często idą w parze. Postaw na dobry wypoczynek. Stosuj się do relaksującej rutyny przed snem. Jeśli problemy ze snem nie ustąpią, koniecznie skontaktuj się z lekarzem.
  • Przed podjęciem jakichkolwiek leków dostępnych bez recepty, czy nawet ziołowych, skontaktuj się z lekarzem i/lub farmaceutą. Wiele dostępnych środków zawiera substancje chemiczne, które mogą nasilić objawy lękowe.
Ewa Roszczenko
Autor artykułu:
Ewa Roszczenko